Ana içeriğe atla

Kitaplarım (Avrupa Tarihi Üzerine Yazılar - Önder KAYA)

Önder Kaya'nın Timaş Yayınları'ndan çıkan kitabı "Roma İmparatorluğu'ndan Hitler Almanyası'na Avrupa Tarihi", kaynakça ve indeks bölümü hariç 326 sayfadan oluşuyor.
Zaten sadece sayfa sayısına bakınca bile ayrıntılı bir Avrupa tarihi okumayacağınızın bilincinde olmanız gerekiyor. Yani bu kitabı bilimsel bir kitap olarak değil genel bilgi veren bir kitap olarak okuyacağız. Nitekim kitap, Avrupa Tarihi'nden belli dönemlerden seçilmiş Avrupa-Doğu toplumları etkileşimine yoğunlaşan 23 adet yazıdan oluşuyor.


Yazım dili gayet akıcı ve sürükleyici. Eğer bilimsel kitapları okurken sıkılıyor ve tarihi, romanlardan öğrenmek de istemiyorsanız tavsiye edebileceğim bir kitap.
Önder Kaya, giriş kısmında tarih yazımında Avrupa etkisi üzerinde duruyor. Aslında "Yakındoğu, Ortadoğu ve Uzakdoğu" gibi kavramlardaki yakınlık ve uzaklık kavramlarının dahi Avrupa merkez alınarak oluşturulduğunu söylüyor. Yine yazım dilini özellikle genele hitap edecek şekilde basit tutmaya çalıştığını da belirtiyor.
Kitaptaki 23 yazının başlığını vereyim:



Çocuk Haçlı Seferleri'nde vaaz veren çocuk...
  1. Roma'nın belalısı Pyros
  2. Hollywood'un 300 Spartalısı
  3. Roma'ya kök söktüren şehir Kartaca
  4. Göksu Nehri'nde boğulan Alman İmparatoru
  5. Çocukların katıldığı Haçlı Seferi
  6. İslam Medeniyeti hayranı bir imparatorun haçlı seferi
  7. Evlilik yoluyla büyüyen aile: Habsburglar
  8. Tuzla'dan, Adriyatik'in incisine Venedik
  9. Barbaros ve Andrea Doria hesaplaşması
  10. Öncesi ve sonrası ile İnebahtı Savaşı
  11. Amerika kıtasının ilk kaşifi bir Viking: Kızıl Erik
  12. İspanyolların fatihi, Azteklerin kasabı
  13. Yirmisekiz Mehmet Çelebi ve ilginç Fransa izlenimleri
  14. II. Friedrich ve Koca Ragıb Paşa
  15. Tarihçi Hammer Joseph olarak doğdu, Yusuf olarak öldü
  16. Kan ve demir üzerine inşa edilen ülke: Almanya
  17. Avrupa mizahı ve Osmanlılar
  18. II. Abdülhamid zamanında Çin'e gönderilen Heyet-i Nasiha
  19. Bağımsız bir din cumhuriyeti: Aynaroz
  20. Yunanlıların Otto bereketi
  21. Birinci Dünya Savaşı'nı kaybettik, Olimpiyatlardan olduk
  22. Hitler'den çingeneler de nasibini almıştı
  23. Paradan sıfırı önce Almanlar attı
Kitapta özellikle ilgimi çeken konulardan biri olan Çocuk Haçlı Seferleri hakkında bir resim koydum. 1212'de Fransa'da Etinenne diye bir çocuk Hz. İsa'yı rüyasında görür. Rüyaya göre Tanrı, Kudüs'ü günaha batmış yetişkinlere değil masum çocuklara bahşedecektir. Öyle ki Marsilya'da deniz ikiye
Kitapta bahsedilen Türkiye'nin AB ilişkileri hakkında
Stern dergisinde yayınlanmış bir karikatür.
yarılacak ve çocuklara yol verecektir. İşte bu vaatlerle çocukları toplar etrafına ve yola koyulur. Çocuklardan bazılarını aileleri teslim etmiş bazıları da evden kaçıp katılmışlardır Etinenne safına. Sonuç hezimet... Bunlar Marsilya'ya binbir zorlukla varırlar. Tabii, deniz ortadan yarılmaz. Bazıları hayal kırıklığıyla geri dönerler. Dönmeyenlerle birlikte iki iyi niyetli (!) tacirin yardımıyla Kutsal Topraklara doğru yola çıkarlar. Ve son... Maalesef 18 yıl boyunca çocuklardan haber alınamaz. 1230 yılında doğudan gelen bir papazın anlattığına göre yola çıktıkları gemilerden ikisi yolda fırtınaya kapılıp batar. Diğer gemilerdeki çocuklar da Cezayir limanına götürülüp köle olarak satılırlar. Bu trajik olayla ilgili kitapta yazılanları kısaca özetledim. Fakat şunu da bilelim ki olayla ilgili farklı bakış açıları da var. Örneğin kitapta bir çocuğun vaazlar vererek topladığı bir topluluk olarak verilen bu çocukların, aslında kilisenin desteğiyle toplandığı gibi görüşler de var. Her ne olursa olsun ilginç bir tarihi gerçeği kitap sayesinde merak edip araştırma ihtiyacı duydum. Bu, kitabın amacına ulaştığını gösteriyor.
Kişisel bir eleştirimi de belirtmek isterim kitapla ilgili. Ben kitabın giriş noktasından itibaren Avrupa'yı merkez almayan bir tarih yazıcılığı konusunu sevdim. Fakat tarihi olaylar eğer bu fikri vurgulamak istercesine sürekli Avrupa'nın olumsuz yanlarına odaklanıyorsa, bana kitap itici gelmeye başlıyor. Yazılan olaylar gerçek değil mi? Gerçekler. Ama dediğim gibi ben tarih okurken yazarın fikrini görmek istemiyorum. Objektif gerçekler yazılsın, ben karar vereyim istiyorum.
Sonuç olarak; bence okunabilir bir kitap. Aydınlatıcı bilgiler de içeriyor. Ama okuduğunuzu araştırın derim. Kitabın fiyatı da bu arada 13-14 TL. 

Yorumlar